Prop. I.37: Τρίγωνα ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως καὶ ἐν ταῖς αὐταῖς παραλλήλοις¶
Euclid: [I.37]
Note
Procli Diadochi in primum Euclidis Elementorum librum commentarii, ed. Gottfried Friedlein (Leipzig: B. G. Teubner, 1873, pp. 403–405; CTS urn:cts:greekLit:tlg4036.tlg011.opp-grc1). Switch tracks above for English, Summary, or Notes.
Γ [ᾧῬγορ. ΧΧΧΥ͂ΙΙ, ἔμθου. ΧΧΥ͂Π. Τὰ τρίγωνα τὰ ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως ὄντα καὶ ἐν ταῖς αὐταῖς παραλλήλοις ἴσα ἀλλήλοις ἐστίν.
ἘΠ ἀποφαίνονται. καὶ γὰρ ἴσων ἐκείνων
ἄνισα τὰ χωρία, καὶ ἀνίσων ἴσα δείκνυνται. τοιοῦτον ὁ
δέ τι πεπόνθασιν οἱ χωρογράφοι τὰ μεγέθη τῶν πόλεῶν ἐκ τῶν περιμέτρων συλλογιζόμενοι. ἤδη δέ τινες κοινωνοὶ κτημάτων ἐν τῇ διαιρέσει παρελογίσαντο τοὺς συνδιανεμομένους τῇ ὑπεροχῇ τῆς περιμέτρου παραχρησάμενοι, καὶ πλείονα λαβόντες τῶν ἀπελθόντῶν — εἰληφότες τὸ (9) ὑπὸ τῆς μείζονος περιμέτρου περιεχόμενον ἐμβαδὸν εἶτα (9) ἀμείψαντες χωρία περιοχῇ ἐλάσσονι (9) χρώμενα — βελτίστων ἀπηνέγκαντὸ δόξαν. δυεῖν γοῦν προκειμένων ἰσοσκελῶν τριγώνων, ὧν τὸ μὲν ἑκατέραν τῶν ἴσων ἔχει πέντε, τὴν δὲ βάσιν ἕξ τῶν αὐτῶν, τὸ δὲ ἑκατέραν μὲν τῶν ἴσων πέντε, τὴν δὲ βάσιν ὀκτὼ τῶν αὐτῶν, οἷον πήχεῶν, δακτύλων, κομιδῇ ἀπατᾷ τὸν ἄπειρον τούτων εἰς αἴρεσιν. τοῦτο μὲν γὰρ τὴν περίμετρον ἔχει δέκα
καὶ ὀκτώ, θάτερον δὲ ἕξ καὶ δέκα τῶν αὐτῶν μέτρων.
νθοαῖ. 285 ἄο βῖ.0 ᾿ἰδουπδη 4αδι ἢ ΟἹΔΩΣΒΏΒ 51:15 ἱηνοηϊ ΘΧΘΙΏΡ]ΑΥ 8 Θχρ]οῦ (Ρ. 244—247) εἰ ἀρ] ἸὨθαιἱοπῖ θα 8 ἤρα γα τα οἴ ἐχροβί(ἴοηβ 68, αιιὰπὶ ἀθδί θαυ }γίβ. ὅ ἄνισα δείκνυται.
τοιούτου Ο. ι0–14 1μοσι Ρ]υγῖθαθ ἀ6 οδδ18 ἀυθῖτ πὶ 1 ἴθ ΥΡιθΐδίιι8 οδὺ Ζ: “οἱ οδ8 ὑ] γα 6586 4186 δι1Ὁ ΓΙ ΟΥΣ ΔΙ ἐπι ΟΟΙΏ-
f. Friedlein 404 · p. 404ἀλλ᾽ ὁ γεωμετρικὸς οὐκ ἀγνοήσει ὅτι ἴσα ἐστὶ τὰ χωρία, κἂν αἱ περίμετροι ἄνισοι ὦσιν. δώδεκα γὰρ ἑκάτερόν ἐστιν. ἐὰν γὰρ ἀγάγῃς ἀπὸ τῆς κορυφῆς κάθετον δίχα μὲν διαιρήσεις τὰς βάσεις καὶ ποιήσεις
ὁ ἐν θατέρῳ μὲν τριῶν, ἐν δὲ λοιπῷ τεττάρων τὸ ἥμισυ τῆς βάσεως, αὐτὴν δὲ τὴν κάθετον ἀνάπαλιν οὗ μὲν τεττάρων, οὗ δὲ τριῶν. δεῖ γὰρ τὸ ἀπὸ τῆς πεντάδος ἴσον [εἶναι} τῷ τε ἀπὸ τῆς καθέτου καὶ τῷ ἀπὸ τῆς ἡμισείας τῆς βάσεως. ἀλλ᾽ εἰ μὲν αὕτη τριῶν, ἡ
χάθετος τεττάρων, [εἰ δ᾽] αὕτη τεττάρων, ἐκείνη δηλαδὴ τριῶν. ποιήσας οὖν τὴν κάθετον ἐπὶ τὸ ἥμισυ τῆς βάσεως ἕξεις τὸ ἴσον τῷ τριγώνῳ χωρίον. τοῦτο ὃς ταὐτόν ἐστιν καθ᾽ ἑκάτερον, εἴτε τὸν τρία ἐπὶ τὸν τέσσαρα, εἴτε τὸν τέσσαρα ἐπὶ τὸν τρία ποιήσειας.
Ταῦτα μὲν οὖν εἴρηται πρὸς ἔνδειξιν τοῦ τὴν ἰσότητα τῶν χωρίων μὴ ᾿ πάντως ἐκ τῶν περιμέτρων λαμβάνειν, ἵνα μὴ θαυμάξωμεν, εἰ τῶν ἐπὶ τῆς αὐτὴς βάσεως τριγώνων ἐπ᾽ ἄπειρον αὔξεσθαι κατὰ τὰς λοιπὰς πλευρὰς δυναμένων ἐντὸς τῶν αὐτῶν παραλλή-
λῶν ὅμως ἡ τῶν χωρίων ἰσότης ἀνεξάλλακτος διαμένει. δεῖ δὲ ἐκεῖνα τῶν τριγώνων ἐν ταῖς αὐταῖς παραλληλοις λέγειν, ὅσα τὰς βάσεις ἐπὶ τῆς ἑτέρας ἔχοντω τῶν παραλλήλων ἐρείδει τὰς κορυφὰς ἐπὶ τῆς λοιπῆς. καὶ ὧν ἡ ἐπὶ τὰς κορυφὰς ἐπιξευγνυμένη μία τέ ἐστιν
45 εὐθεῖα καὶ παράλληλος ταῖς βάσεσιν ἐπὶ μιᾶς εὐθείας κειμέναις.
f. Friedlein 405 · p. 405