Σπεῖρα Διονυσοδώρου (ιγ΄) & Ἐφοδικὸν Ἀρχιμήδους (ιδ΄–ιε΄)

f. Schöne 126 · p. 126

ιγ΄. Ἡ Περὶ τῆς Σπείρας Μέτρησις (Schöne pp. 126–130; fols. 95v–96r):

Ἔστω δὲ σπεῖραν μετρῆσαι πρότερον ἐκθέμενον τὴν γένεσιν αὐτῆς. ἔστω γάρ τις ἐν ἐπιπέδῳ εὐθεῖα ἡ ΑΒ καὶ δύο τυχόντα ἐπʼ αὐτῆς σημεῖα. εἰλήφθω ὁ ΒΓΔΕ κύκλος ὀρθὸς ὢν πρὸς τὸ ὑποκείμενον ἐπίπεδον, ἐν ᾧ ἐστιν ἡ ΑΒ εὐθεῖα, καὶ μένοντος τοῦ Α σημείου περιφερέσθω κατὰ τὸ ἐπίπεδον ἡ ΑΒ, ἄχρι οὗ εἰς τὸ αὐτὸ ἀποκατασταθῇ συμπεριφερομένου καὶ τοῦ ΒΓΔΕ κύκλου ὀρθοῦ διαμένοντος πρὸς τὸ ὑποκείμενον ἐπίπεδον. ἀπογεννήσει ἄρα τινὰ ἐπιφάνειαν ἡ ΒΓΔΕ περιφέρεια, ἣν δὴ σπειρικὴν καλοῦσιν…

Δέδεικται δὲ Διονυσοδώρῳ ἐν τῷ Περὶ τῆς σπείρας ἐπιγραφομένῳ, ὅτι ὃν λόγον ἔχει ὁ ΒΓΔΕ κύκλος πρὸς τὸ ἥμισυ τοῦ ΔΕΗΘ παραλληλογράμμου, τοῦτον ἔχει καὶ ἡ γεννηθεῖσα σπεῖρα ὑπὸ τοῦ ΒΓΔΕ κύκλου πρὸς τὸν κύλινδρον, οὗ ἄξων μέν ἐστιν ὁ ΗΘ, ἡ δὲ ἐκ τοῦ κέντρου τῆς βάσεως ἡ ΕΘ…

Δυνατὸν δέ ἐστι καὶ ἄλλως μετρῆσαι· ἐπεὶ γὰρ ἡ ΑΖ ἐστὶ μονάδων ιδ, καὶ ἔστιν ἐκ τοῦ κέντρου, ἡ ἄρα διάμετρός ἐστι μονάδων κη· ὥστε ἡ περιφέρεια τοῦ κύκλου γίγνεται μονάδων πη· ἁπλωθεῖσα ἄρα ἡ σπεῖρα καὶ γενομένη ὡς κύλινδρος ἕξει τὸ μῆκος μονάδων πη· καὶ ἔστιν ἡ διάμετρος τῆς βάσεως τοῦ κυλίνδρου, τουτέστιν ἡ ΒΓ, μονάδων ιβ· ὥστε τὸ στερεὸν ἔσται μονάδων θϠνϛ δ΄ ζ΄ [9956 4/7].

Hero Metrica II.13 — Dionysodorus Torus Meridian Section (R = 14, r = 6) ( Z B ): y**2 + (x - 14)**2 - 36 = 0 [ A B ]: y = 0 [ D E ]: x - 14 = 0 [ I J ]: x = 0 [ L M ]: y - 6 = 0 [ O P ]: y + 6 = 0 / A Z /: |seg| = 14 / Z B /: |seg| = 6 A = (0, 0) C = (8, 0) B = (20, 0) Z = (14, 0) D = (14, 6) E = (14, -6) H1 = (0, 6) H2 = (0, -6) A C B Z D E H1 H2

Ἐφοδικὸν Ἀρχιμήδους, Πλατωνικὰ Σχήματα & Ἀκανόνιστα Σώματα (ιδ΄–κ΄)

f. Schöne 130 · p. 130

ιδ΄–ιε΄. Τμῆμα Κυλίνδρου καὶ Καμάρα ἐκ δύο Κυλίνδρων (Schöne pp. 130–132; fols. 96v–97r): Ὁ δὲ αὐτὸς Ἀρχιμήδης ἐν τῷ αὐτῷ βιβλίῳ [τῷ Ἐφοδικῷ] δείκνυσιν, ὅτι ἐὰν εἰς κύβον δύο κύλινδροι διωσθῶσι τὰς βάσεις ἔχοντες ἐφαπτομένας τῶν τοῦ κύβου πλευρῶν, τὸ κοινὸν τμῆμα τῶν κυλίνδρων ἔσται δύο τρίτα τοῦ κύβου.