Praefatio ad Lectorem (De Inventione Graecensi, 19 Julii 1595)¶
Public-domain Neo-Latin text from Johannes Kepler’s Prodromus Dissertationum Cosmographicarum, continens Mysterium Cosmographicum (Tübingen, 1596; Editio altera, Frankfurt, 1621; ed. Ch. Frisch, Vol. I, pp. 106–152).
Propositum est mihi, Lector, hoc opusculo demonstrare, quod Creator Optimus Maximus in mundi huius mobilis creatione et coelorum ordine disponendo ad illa quinque regularia corpora, quae a Pythagora et Platone in hunc usque diem tantam celebritatem sunt adepta, respexerit, atque ad illorum naturam coelorum numerum, proportiones et motuum rationem accommodaverit.
Cum ante annos sex Tubingae versarer clarissimo viro Magistro Michaeli Maestlino operam dans, sentiremque quam multa incommoda haberet usitata de mundo opinio: adeo sum delectatus Copernico, cuius ille in praelectionibus suis plurimam mentionem faciebat, ut non tantum eius sententiam in disputationibus candidatorum physicis saepius defenderim, sed etiam accuratam disputationem de motu primo, quod is telluris revolutione contingat, conscripserim. Iam tunc igitur coepi cogitare, quid causae esset, cur haec ita se haberent et non aliter: nempe cur sex orbes mobiles circa Solem immobilem existerent, non viginti aut centum, et quae ratio magnitudinis intervallorum inter Saturnum, Iovem, Martem, Terram, Venerem et Mercurium.
Tandem levi quadam occasione in ipsam rem propius irrupi. Die 9. (vel 19. stylo novo) Iulii anno 1595, cum demonstrarem in tabula auditoribus meis, quomodo coniunctiones magnae Saturni et Iovis per octonas zodiaci sedes salirent, de uno trigono in alium transeuntes, circulosque inscriptos et circumscriptos triangulo delinearem: ecce radius circuli inscripti OM dimidius videbatur radii circumscripti OA, ac paene qualis est proportio inter orbem Saturni (cSAT) et Iovis (cJUP)!
Statim igitur quadrangulum inter Martem et Iovem tentavi, pentagonum inter Martem et Terram, et sic porro. At nullus erat finis polygonorum planorum, cum tamen in coelo quinque dumtaxat essent intervalla inter sex planetas mobiles. “Quid,” inquam, “plana quaero inter solidos orbes? Solida potius corpora interponantur! Habes, Lector, inventum meum et huius totius opusculi materiam!” Nam in universa geometria solida, teste Euclide ([XIII.18]), quinque tantummodo dantur corpora regularia, nec plura in aeternum excogitari possunt.